•  Kurumunuz açısından 2021 yılını değerlendirebilir misiniz?

2020-21 yıllarını birlikte değerlendirdiğimizde; eğitim yaşantılarında çok hızlı değişimlerin yaşandığını, kimi zaman teknolojide, kimi zaman öğrenme ortamlarında ve öğretim programlarında yaşadığımız pandemi etkisi ile dinamik bir hal aldığını söyleyebiliriz.

Eğitim uzun soluklu bir yolculuk ve ülkece pandemiden anaokul düzeyinden yüksek öğrenime kadar etkilendik. Pandemi, okulları neredeyse hiç hazırlık süresi olmadan uzaktan eğitim biçimlerini kullanmaya zorladı. Bu durum, öğrencileri, ebeveynleri ve öğretmenleri yeni normalle tanıştırdı. Ebeveynler aniden ek görevler üstlenmek zorunda kaldılar ve tekrar tekrar rol çatışmalarına girdiler. Öğretmen olarak rolü yeniydi. Çünkü haftalık program boyunca dijital uzaktan öğretime destek, kontrol ve motivasyon görevlerini üstlendiler. Sonuçlar, yıllar sonra gençlere ve sisteme yük olabilir. İlk karantinadan sonra bile, çocuklar ve ergenler arasında öğrenme ilerlemesinde büyük farklılıklar var. Ve yine, on yıllar sonra iyi bir şekilde belgelenecek etkiler, yani çocukların eğitim başarısının sosyal geçmişlerine bağımlılığı gözlemlenebilir. Vatan Eğitim Kurumları eğitim vizyonunda 2022 yılı hedefleri bir bütün olarak ele alındı ve uygulanacaktır.

• 2022 yılı için kurumunuzun gelişimine yönelik hedef ve planlarınız nelerdir?

Vatan Eğitim Kurumları olarak amacımız, gerçekte ne olduğunu ve neyin değişmesi gerektiğini anlamak, zorunlu değişiklikleri ve bunların okul ve ilgili herkes için sonuçlarını tanımlamaktır. Özünde, pandemideki gelişmeler hakkında yapıcı bir şekilde daha fazla düşünmek ve gelecekte sosyal görevlerini yerine getirmeye devam edebilmeleri için okulların nasıl daha da geliştirilmesi gerektiğini sormakla ilgili olmalıdır. “Yeni nesil, demokratik, heterojen, evrensel ve birçok alanda dijital bir toplumda kendi geleceğini tayin eden bir yaşamı nasıl sürdürebilir?”

Nitelikli bir eğitim için; sürdürülebilir bir eğitim programı, modern ve yenilikçi öğrenim yaklaşımları, alanındaki gelişimleri izleyen katılan öğretim personeli, modern ve teknolojik altyapıya sahip öğrenme ortamları, bilim – sanat – kültürel çalışmaları, yabancı dil edinimi ve kullanımını teşvik edeceğiz.

Vatan Eğitim Kurumlarını bulunduğu yerde eğitim ihtiyaçlarına çözüm üreterek; başta öğrencileri planlamaların merkezine alacaktır. Eğitimde emek harcamış, katma değer üretmiş paydaş ve girişimcilerle büyüme hedeflerimize ulaşacağız.

• 2022 yılı kayıt takviminiz hakkında bilgi verebilir misiniz?

1 Ocak 2022 ile 1 Mart 2022 arası yeni dönem kayıt çalışmalarının yoğunlaştığı dönem olarak söyleyebiliriz. Kurumlarımızı tercih eden veli ve öğrencilerimiz tanıma ve düzey belirleme çalışmalarına katılım sağlarlar. Burada amaç öğrenciyi yarıştırmak yerine mevcut düzeyinin fotoğrafını çekme olarak görebiliriz. Eğitim programlarımız ile öğrencilere hangi düzeyden itibaren uyum imkanı verebileceğimiz bir takvim belirlenir. Etkili bir PDR desteği ile bilimsel bir tablo ile öneriler veli ve öğrencilerle paylaşılır.

• Türkiye’de oluşan şartları dikkate alarak, özel okul sektörünü önümüzdeki günlerde nelerin beklediği konusunda düşüncelerinizi öğrenebilir miyiz?

Corona Pandemisi, eğitimdeki dijital inovasyon baskısını net bir şekilde ortaya koydu. Ayrıca gelecek nesilleri, geleceğin zorluklarına hazırlamak için yeni konseptlere ihtiyaç var. Milli Eğitim Bakanlığı, 2020-2021 yılı istatistiklerine göre Türkiye’de hem okul sayısı hem de öğrenci sayısı azaldı. Devlet okullarının sayısı son dönemde 53 bin 620 iken, 2019-2020’de bu sayı 54 bin 715 idi. 

Özel okul sayısı da azalıştan payına düşeni aldı. 2020-2021 döneminde 13 bin 501 özel okul varken, 2019-2020 döneminde bu sayı 13 bin 870 idi.

Bakanlığın rakamlarına göre, Türkiye’de hem özel hem de devlet okullarının sayısı azaldı. Bir önceki yılı tamamlayan özel okullarda 2020-2021 öğretim yılında öğrenci sayısı bir önceki yıla göre 310 bin 530 öğrenci azaldı. Geçen yıl özel okullarda okuyan öğrenci sayısı 1 milyon 468 bin 198 iken, 2020-2021 öğretim yılında bu sayı 1 milyon 157 bin 668 oldu. Özel Okul sayısı genel olarak azalış trendinde. Özel Öğretim dernek ve birlikleri; sayılardaki bu değişimleri iyi analiz edip, sektördeki tüm paydaşlar ve kamu otoriterleriyle gündem oluşturmaları gerekecektir. Özellikle Milli Eğitim Bakanlığında bir iletişim ve koordinasyon masası kurularak; özel okulların gelişiminde önemli alanlar olan, finansal sürdürülebilirlik, özerklik, nitelikli eğitim, eğitimde dijitalleşme, mevzuat güncellemesi gibi başlıklar mutlaka gündeme alınmalıdır.

• OKUL PROJELERİ

• Bilimsel çalışmalardan sosyal sorumluluğa ulusal ve uluslararası düzeyde okul projeleriniz hakkında bilgi verebilir misiniz?

Vatan Okulları olarak okullarımızda proje olarak gördüğümüz güçlü ve yapılandırılmış bir yabancı dil programına yer veriyoruz. Anaokulundan lise son sınıfa kadar yoğun bir yabancı dil programı yürütülmektedir. Öğrenme sürecindeki hedefimiz ise yaş düzeyleriyle paralel olarak öğrencilerin dilin dört becerisini (okuma, dinleme, yazma, konuşma) etkin şekilde kullanabilmeleri, yazılı ve sözlü olarak kendilerini hem ulusal hem de uluslararası sınav ve platformlarda rahatça ifade edebilmelerini sağlamaktır.

Yabancı Dil Eğitimimizde ‘Cambridge Yaşam Becerileri Çerçeve Programı’ uygulanarak tüm dünya çevresinde başarısını ve kalitesini en iyi şekilde ispatlamış en prestijli yayınlardan olan ‘Cambridge University Press’ ile işbirliğinde olup tüm kademelerde ‘Cambridge University Press’ kaynakları, dijital platformları kullanılmakta ve tüm seviyelerde ‘Cambridge English‘ yabancı dil eğitim programı kullanılmaktadır. WEXT English Language Assessment, dört dil becerisini değerlendirme ve geliştirme amacıyla ‘Yapay Zeka’ destekli çevrimiçi yeni nesil bir ölçme değerlendirme sistemimizdir.

Erasmus+ ,JMUN (Junior Model United Nations) Do It Yourself Project, Problem Solving Club, Speaking Club, Global Citizenship Speaking Club , Debate ,Public Speaking, Edinburgh Dükü Gençlik Ödülleri gibi ulusal ve uluslararası proje ve etkinlik çalışmaları ile öğrencilerimizin yurtiçi ve yurtdışı platformlarda farklı ortamlarda dili kullanarak kendilerine olan güvenlerini geliştirme fırsatını yakalarken, bilgi ve tecrübelerini artırmak hedeflenmektedir. ’VATAN * HOW TO MAKE’ yabancı dil proje tanıtımımız ile öğrencilerimiz her hafta günlük hayatta hayatımızı kolaylaştıracak ve teknolojik projeleri sunarak hem topluluk karsısında hem de disiplinlerarası eğitim ile dil edinimlerini geliştirirler.

• Projeler kuruma ve öğrencilere neler katıyor?

Vatan Eğitim Kurumları Geleceğin Mühendislerini Yetiştiriyor…

Vatan okulları olarak ROBOTİK KODLAMA / STEM derslerimizi çoçuklarımızda problem çözme yeteneğini arttırmak, sistematik düşünmelerini sağlamak ve makinaların çalışma mantığını kavramalarına yardımcı olmak, küçük yaşta kod yazmayı öğrenmeleri yalnızca yaptıkları meslekte değil, yaşamlarının tümünde fark yaratmalarını sağlamak adına anaokulu 4 yaş gruplarımız ile eğitime başlamaktayız.

İçeriklerimiz kademe bazlı olmak üzere Kodlama, Oyun Tasarımı, Animasyon, Robotik ve Stem konuları baz alınarak hafta hafta zengin içerik ve uygulama programları ile geliştirilmiştir. Öğrencilerimizi ders dışında ulusal ve uluslararası robotik kodlama yarışmalarına hazırlayıp kendilerini bu konuda geliştirmelerini desteklemekteyiz. Ders içeriklerimizi uygulama noktasında EduCat Hub (online bilişim robotik kodlama ders müfredatı ve uzaktan eğitim) sistemi ile işbirliği yapmaktayız.

YÜKSEL KUTOĞLU

VATAN EĞİTİM KURUMLARI GENEL MÜDÜRÜ

                  Öncelikle öğretmenler eğitimin en önemli yapı taşıdırlar. Eğitimin bir öznesi nasıl öğrencilerse diğer öznesi de öğretmenlerdir. Sizler istediğiniz kadar ideal öğrenme ortamlarını hazırlayıp, buna göre ne kadar farklı araçlar kullanırsanız kullanın eğitim öğretmene göre şekillenmektedir. Dolayısıyla böyle baktığımızda öğretmenin değeri daha iyi anlaşılır diye düşünüyorum. Eğitim bir bütün olarak ele alındığında oluşturduğunuz programlar, ürettiğiniz eğitim içeriklerinin tamamı bunun uygulayıcısı olan öğretmenlerin kalitesine göre başarıya ulaşır.  Öğretmenler yalnızca bilgiyi aktaran değil birer rehber, öğrenmeyi öğreten ve öğrencileriyle beraber sürekli öğrenen liderlerdir ve bulundukları ortama ışık saçan birer mumdurlar. Öğretmenler bir ülkenin çağdaşlaşması ve kalkınması için gerekli olan nitelikli bireylerin yetişmesinin en önemli ayağını oluşturmaktadırlar. Bu bağlamda bu gün verdiğimiz eğitimin etkilerini yıllar sonra ancak görebilmekteyiz. Bu nedenle hata yapma lüksümüz yok.  Öğretmenlerimiz alanlarında uzman, empati duygusu gelişmiş, öğrencilerine rehberlik edebilecek, teknolojiye hakim, alanlarına ilişkin içerikler üretebilen alanlarındaki gelişmeleri yakından takip edebilen, köklerine bağlı, vatanını milletini seven, Atatürk ilke ve inkılaplarına bağlı çağdaş bireyler olmaları olmazsa olmazlarımızdır. 

• Uzaktan ve hibrit eğitim sürecinde öğretmenlere hangi olanakları sağladınız?

                 Uzaktan eğitim ve hibrit eğitim sürecinde ilk yaptığımız çalışma çözüm ortaklarımız ve alanında uzman ekiplerle birlikte öğretmenlerimize hizmet içi eğitimler vererek bu süreci daha iyi ve nitelikli şekilde yönetmek oldu. Hali hazırda bu süreç başlamadan da Vatan Eğitim Kurumları olarak bizler zaten hibrit eğitim modelini uyguluyorduk. Dolayısıyla sürece adapte olmak konusunda öğretmenlerimiz çok da sıkıntı yaşamadılar. 

                 Öte yandan uzaktan ve hibrit eğitim sürecinde uyguladığımız programlarımızla, rehberlik çalışmalarımızla ve kurduğumuz öğretmen, öğrenci ve veli akademileriyle de bu süreci bütüncül bir bakış açısıyla ele alıp süreci daha az hasarla eğitim kayıplarını en aza indirgeyerek tamamladığımızı söyleyebilirim. Öğretmenlerimizin bu süreci sağlıklı yürütebilmesi için motivasyonlarının yüksek olması mesleki gelişimlerinin desteklenmesi de son derece önemli.  Bu nedenle verdiğimiz hizmet içi seminerlerle de onlara zihinsel duygusal, sosyal ve psikolojik açıdan da desteklediğimizi söyleyebilirim. 

• Yeni dönemde öğretmenleri bekleyen dönüşümü nasıl değerlendiriyorsunuz?

                Özellikle son yıllarda insanların nasıl öğrendiği hakkında ciddi araştırmalar ve çalışmalar yapılmakta. Bu güne kadar geleneksel eğitim modellerinde herkes için standardize edilmiş, ezber yöntemlerinin yaygın olduğu bir eğitim modeli uygulanmaktaydı.  Bu anlayış birçok sistemde hala varlığını sürdürse de, günümüzde bireysel öğrenme ihtiyaçlarının daha fazla önem kazandığı, öğrenmenin çevreyle ve sosyo-duygusal süreçlerle yakın ilişkisinin görüldüğü anlayışa doğru bir değişimden bahsetmek mümkün. 

               Günümüz bireylerinden beklenen 21. yüzyıl becerileri olan analitik, yaratıcı ve eleştirel düşünme, bilgiyi işleme ve problem çözme kapasitesi gibi özelliklerin yanı sıra hoş görü, başkalarına saygı, öz düzenleme, kendi öğrenme sürecini oluşturma gibi özellikler çok daha fazla beklenen yeterliliklerdir. Dolayısıyla eğitimde sağlıklı bir dönüşümün gerçekleşebilmesi için öğretmenlerin bu dönüşüme öncülük edecek bilgi, beceri ve donanıma sahip olmaları ön koşul olarak karşımızda durmaktadır. 

              Öğretmenler eskiden olduğu gibi öğreten değil öğrencilerle beraber öğrenme yolculuğuna çıkan ve bu süreci planlayan onlara bu konuda rehberlik eden ve onlara eşlik eden rehberlerdir. Dolayısıyla öğretmenlerimizin bu yeni eğitim modeline ayak uydurabilmeleri noktasında kendilerini geliştirmeleri ve Z kuşağı olarak adlandırılan bu kuşakla sağlıklı bir iletişim kurabilmeleri gerekmektedir. 

• Bu dönüşüm için hangi program ve uygulamaları hayata geçirdiniz? 

               Bizler Vatan Eğitim Kurumları olarak kurduğumuz Öğretmen, Öğrenci ve Veli Akademileriyle öncelikli olarak Öğretmenlerimizin öğrencilerimizin ve velilerimizin bu süreçte hangi konuda desteğe ihtiyaçları olduğunu öğrenmek için anket çalışmaları yaptık ve onlardan gelen istekler ve ihtiyaçlar doğrultusunda hizmet içi seminerler düzenledik. Bu dönemde hem pandemi sürecinde yaşanan öğrenme kayıplarını giderme ve tamamlama çalışmalarını planladık hem de öğrencilerimize, öğretmenlerimize ve velilerimize sosyal duygusal ve psikolojik açıdan da destek olmak için rehberlik ve kariyer merkezimizle çalışmalar yaptık ve yapmaya da devam ediyoruz. 

               Okulların kapalı olduğu dönemde; öğrencilerimizde meydan gelen öğrenme kayıplarını gidermeye yönelik tamamlayıcı çalışmalar yaparken öte yandan da öğrencilerimizin sağlıklı bir ortamda eğitim görmelerini sağlamak adına hem hijyen konusunda hem de oluşturduğumuz 10-12 kişilik sınıflarda eğitim görmeleri için gerekli düzenlemeleri yaptık. Yine bu dönemde öğrencilerimizin çok yoğun bir şekilde dikkat dağınıklığı sorunu yaşadığını gözlemledik. Öğrencilerimizde meydana gelen dikkat dağınıklığı sorununu gidermek için Dikkat Güçlendirme Sistemlerini ders müfredatlarına ekledik.  Ayrıca Dijital alt yapımızı daha da güçlendirerek olası bir kapanma durumuna şimdiden gerekli hazırlıklarımız tamamlamış durumdayız. Yine öğretmenlerimizin uzaktan öğrenme sürecine ilişkin hazırbulunuşlukları, uzaktan eğitim içeriklerinin oluşturulması ve teknolojinin daha etkin kullanılabilmesi gibi birçok konuda gerekli çalışmalarımızı bitirmiş durumdayız. 

• Öğretmenlerin mesleki gelişimleri için zorunlu gördüğünüz unsurlar nelerdir?

              Öğretmenlerin mesleki yönden kendilerinin gelişimlerini sürdürmeleri ve öğrencilerin yaşamlarında ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve tutumlara ilişkin öğrenmelerini desteklemeleri ve bunları kalıcı kılacak çalışmalar yapmaları en temel hedefleri olmalıdır. Öğretmenler kendileriyle ilgili beklentiler karşılayabilmek için öncelikli olarak alan bilgilerini derinleştirmelidirler. Ayrıca öğretim yöntem ve tekniklerini yenilemeleri ve disiplinler arası çalışma konusunda meslektaşlarıyla ortak hareket etmeleri ve eğitim teknolojileri konusunda da kendilerini geliştirmeleri gerekmektedir. Başka bir deyişle öğretmenlerin, mesleklerini sürdürdükleri sürece etkili bir öğretmenlik sergileyebilmek için sürekli değişim ve yeniliklere uyumlu bir tutum içinde olmaları gerekmektedir. Yine öğretmenlerin kendi alanlarıyla ya da eğitim bilimlerinin başka bir dalıyla ilgili lisansüstü programlara ve çeşitli sertifika programlarına katılarak öğrencilerin öğrenmelerini doğrudan etkileyen alana ilişkin öğretme yaklaşımları, öğretim teknolojileri, ölçme ve değerlendirme ve program geliştirme çalışmaları, sınıf yönetimi konusunda da kendilerini geliştirmeleri öğrenciler üzerinde doğrudan olumlu etki yaratacaktır. Bizler Vatan Eğitim Kurumları olarak bu süreci çok önemsiyoruz. Farklı Üniversitelerle yapmış olduğumuz çözüm ortaklıkları ile öğretmenlerimizin bu ve benzeri programlarla kendilerini geliştirmelerini desteklemekteyiz. 

(Öğretmenlerden kısa yanıtlar) 

• Uzaktan ve hibrit eğitim sürecinden öğretmenler hangi dersleri çıkardılar? 

              Uzaktan eğitim ile zihinlerdeki kalıplaşmış yargılar kırılmış oldu. Eğitim için yer ve zaman mefhumuna takılınmaması gerektiğini her fırsat ve zamanda her yerde eğitimin olabileceğini hep birlikte görmüş olduk. Eğitim beşikten mezara kadar her daim her yerde olabileceğini illaki dört duvar arasında değil her yerde yapılabileceğini gördük. 

              Bunun yanı sıra yüz yüze eğitimin sağladığı faydalar daha net anlaşılmış oldu. Hibrit eğitimin destekleyici eğitim modeli olarak kullanılmasının da fayda sağlayacağı gözlemlendi .

• Uzaktan ve hibrit eğitim öğrencilerinizle iletişimlerinizi nasıl etkiledi? Hangi değişimleri gözlemlediniz? 

             Okul kültüründen kopması, arkadaşlarıyla iletişime geçememesi çocuklarda psikolojik ve sosyolojik olumsuz etkilere neden olmuştur. Öğrencilerimiz ile bağımızın kopmaması öğretmen öğrenci iletişiminin daima aktif olmasını sağlamak kolay olmadı. Bu dönemde her ne kadar hibrit eğitim yüz yüze eğitim kadar etkili olmasa da öğrencilerin derslerden geri kalmamasını sağlamıştır. 

• Teknolojinin pedagojik süreçlere etkilerini nasıl değerlendiriyorsunuz?

             Entegrasyon süreci öğretmenin sınıfta aktif rol oynamasını gerektirmesinin yanında öğrencilerin süreçte daha kolay anlamalarını sağlaması yönüyle öğretmene kolaylık sağlamaktadır. Ayrıca öğrenciler teknoloji destekli öğrenme ortamlarını daha esnek ve bilgiye ulaşma noktasında daha kolay ve hızlı bulduklarını belirtmektedirler.  

Vatan Eğitim Kurumları             

Genel Müdür Yardımcısı Atilla Aktaş 

Günümüz dünyasının en belirgin özelliği, birçok alanda ve yerde görülen hızlı değişimlerdir. Bu hızlı değişim ve dönüşümlerle beraber günümüzde öğrencilere kazandırılması gereken bilgi ve becerilerin yoğunluğu ve çeşitliliği azımsanmayacak derecede artmıştır. Bilgi çağı olarak adlandırılan bu dönemde; bilgi hızla üretilmekte, yayılmakta ve çok hızlı bir şekilde değişip dönüşmektedir. Dolayısıyla bilgiyi sadece elinde tutup aktaran sistem üzerine temellenmiş bir eğitim sistemi gereksinip duyulan yeni çağdaş insan modelini yaratmada yetersiz kalmaktadır. Bu anlamda eğitimde yeni uygulamaların ve farklı modellerin uygulanması da kaçınılmaz olarak ortaya çıkmaktadır. Bu ihtiyaçların ne kadar elzem olduğu Covid-19’un küresel salgın olarak ortaya çıkmasıyla beraber daha da belirginleşti. Dolayısıyla geçmişin anlayış ve uygulamalarının bazılarında yenilenmeye ve değişime ihtiyaç olduğu çok açık. Elbette ki eğitimde devam eden anlayış ve uygulamaların bazılarında ısrarcı olmak gerekir; ancak birçok alanda “yeni dönemi” eğitimdeki mevcut anlayış ve uygulamalarla yönetmek mümkün değildir. Bilgi çağı olarak adlandırdığımız bu dönemde özellikle teknolojik alanlarda meydana gelen hızlı değişimlerin hayatın her alanında etkisinin hissedildiğini biliyoruz. Ayrıca Z kuşağı olarak adlandırdığımız günümüz öğrencilerinin hayatı anlama tarzları, yaşayış biçimleri, beklenti ve hayallerin bir önceki kuşağa göre farklı olduğunu, yine onların kendilerini birçok alanda geliştirebilecek deneyim ve vizyona sahip olduklarını görmekteyiz.  Dolayısıyla eğitim sistemimizin kendini birçok alanda düzenlemesi gerekmektedir. Bu bağlamda geleneksel eğitim uygulamalarının bazılarının değiştirilmesi ya da çevrimiçi(online) materyalleriyle zenginleştirilmesi ve öğrenme ortamlarının farklı eğitim felsefeleriyle desteklenmesi gerekir.

• Pandemi ile birlikte uzaktan ve hibrit eğitimin ön plana çıkması Yeni Okul kavramını da gündeme getirdi? Sizce Yeni Okul hangi parametreler üzerine inşa edilecek? Bu anlamda kurumunuzdaki dönüşümler neler olacak ve nasıl hayata geçirilecek?

Yukarıda da belirttiğim üzere Covid-19 aslında kaçınılmaz olanı (eğitimde değişim ihtiyaçlarını) daha da hızlandırdığını söyleyebiliriz. Teknolojik gelişmeler insan hayatı üzerinde beklenmeyecek derecede önemli değişimlere yol açmış durumda. Yaşamın her alanında yeni sistemler, farklı yaklaşım tarzlarını ve yeni ihtiyaçları ortaya çıkarmaktadır. Toplumların önceleri tarım toplumundan sanayi toplumuna oradan da bilgi toplumuna evrilmesi sonucunda eğitim başta olmak üzere birçok sektörün dönüşmesi zorunlu hale gelmişti. Bu durum bu günde böyle. Dolayısıyla öğrencilerimizi sadece geleneksel metotlarla bu yeni döneme hazırlama şansımız yok. Bu nedenle karma eğitim modeli olarak adlandırdığımız hibrit ve uzaktan eğitim modeline geçiş kaçınılmazdır. Karma öğrenme olarak da adlandırabileceğimiz bu modelde geleneksel eğitim uygulamalarının çevrimiçi eğitim materyalleriyle zenginleştirilmesi, farklı eğitim felsefelerinin geleneksel öğrenme ortamlarında birlikte kullanılması gerekmektedir.

Bizler; kurumlarımızda uyguladığımız yapılandırmacı eğitim modelini teknolojiyle zaten destekliyorduk ancak yaşanan bu süreçte yaptığımız bu uygulamaların aslında ne kadar da önemli olduğunu bir kez daha görmüş olduk. Dolayısıyla “Yeni Okul” olarak adlandırabileceğimiz hibrit eğitim modelini çağın gereği olarak teknolojiyle desteklemek ve bunu farklı eğitim felsefeleriyle harmanlamak en temel hedefimizdir.

Öte yandan bu dönemde ilk önceliğimiz; öğrencilerimizin, öğretmenlerimizin çalışan personelimizin ve velilerimizin yaşadıkları bilişsel, sosyal, psikolojik, duygusal ve ekonomik kayıplarını tamamlamaya yönelik ihtiyaç ve kazanım temelli çalışmalar yaparak bu kayıpları en aza indirmektir. Bu süreçte yaşanan eğitim kayıplarını sadece yazın telafi programları şeklinde değil 2021/2022 eğitim öğretim dönemi boyunca yapmayı planlamaktayız. Bildiğiniz üzere öğrencilerimiz neredeyse bir buçuk iki yıldır okullarından, arkadaşlarından öğretmenlerinden uzakta kaldılar.  Her ne kadar bu dönemde gerekli planlamalar ve programlar iyi bir şekilde yürütülse de özellikle beceri temelli derslerde uygulamalar/çalışmalar istenildiği gibi yürütülemedi. Öğrencilerimizin bu dönemde yaşadıkları bu kayıpları tamamlamadan yeni döneme sağlıklı başlamaları mümkün değildir. Tabi bu durum sadece öğrenciler açısından değil aynı zamanda öğretmenlerimiz açısından da böyle. Dolayısıyla uygulayacağımız ihtiyaç ve kazanım temelli programlarla hem öğrencilerimizin hem de öğretmenlerimizin bu alanlarda yaşadıkları kayıpları ve duygu durumlarını tespit edip (bunu her bir öğrencimizin, konu eksikliklerini, öğrenme kayıplarını ortaya çıkaracak bilişsel haritalar ve gelişim karneleri oluşturarak yapmaktayız ) telafi programlarımızı buna göre müfredatla bütünleştirecek yeni bir program hazırlamaktayız. Ayrıca rehberlik birimlerimizle yeni bir anlayışla kurmuş olduğumuz; veli, öğrenci ve öğretmen akademileriyle de hem öğrencilerimize, hem öğretmenlerimize,  hem de velilerimize destek olacak çalışmalar yapmaktayız. Öğrencilerimizin bu süreçte bir yandan akademik kayıplarını gidermeye yönelik çalışmalar yapılırken öte yandan onların sosyal ve duygusal açıdan da destekleyecek farklı programları hayata geçirdik.

• Eğitimde MEB’in belirlediği müfredat üzerinden planlamalar yapılıyor. Bu anlayışın değişmesini bekliyor musunuz? Bu konuda önerileriniz nelerdir?

Milli Eğitim Bakanlığımız aslında son birkaç senedir bu konuda bazı değişimlerin olacağının sinyallerini vermişti. Özellikle 40 saatlik ders saati yerine 20 saatlik ders programı, geri kalan zamanda da atölye çalışmalarının yapılacağı yönünde adımlar atılmıştı. Fakat bunun uygulamaya geçmesi çok mümkün olmadı. Ancak yeni dönemde seyreltilmiş sınıf ortamlarında ders saatlerinin hatta sürelerinin kısaltılması ve benzeri düzenlemelerin yapılması bana göre kaçınılmazdır. Bu dönemde veli ve öğrenci akademileri kurularak öğrencilerimizin bu yeni karma eğitim modeline daha rahat ayak uydurmaları sağlanmalıdır. Öğrencilerimizin sadece akademik derslere yönelmelerinin önüne geçilerek onları sosyal duygusal yönden besleyecek ve yeteneklerini ortaya koyabilecekleri bir eğitim modelinin hayata geçirilmesi gerekmektedir.

• Eğitim yönetiminde yukarıdan aşağıya bir yönetim modelinin hakim olduğunu görüyoruz. Bu yönetim anlayışı günümüzün dinamiklerini karşılamaya yetiyor mu? Eğitim yönetiminde demokratik bir model nasıl inşa edilebilir? Bu anlamda Kurumunuzdaki yönetim modeli hakkında bilgi verebilir misiniz?

Aslında bu sorunun cevabı kolay ancak bir o kadar da karmaşık. Günümüz eğitim sistemlerinde okulları etkili yönetmek için sosyal, politik, ekonomik, teknolojik birçok faktörü göz önünde bulundurmak zorundayız. Yönetim süreçlerini ortaya koyarken somut gerçeklerden kopuk, eğitimin öznesi olan öğrencileri sürecin içine sadece pasif olarak almakla başarıya ulaşma şansımız yok. Böyle düşündüğümüzde yukarıdan aşağıya bir yönetim anlayışının çok da sağlıklı olmadığını görüyoruz. Aslolan bu konuda eğitimin tüm bileşenlerinin bir araya gelerek demokratik bir yönetim anlayışıyla ortak kararlar almasıdır.

Bizler kurumlarımızda yaptığımız çalıştaylarda eğitimin tüm kademelerinde uygulayacağımız programları öncelikli olarak öğrencilerimizin beklentilerini ve düşüncelerini akademik, sosyal, bilişsel ve duygusal açıdan destekleyecek şekilde planlamaya özen gösteririz. Eğitimle ilgili kararları alırken öğrencilerimizin, zümrelerimizin, bölüm başkanlarımızın, eğitim koordinatörlerimizin yaptıkları çalışmalar sonucunda ortaya çıkan ortak akıl sonucunda oluşturuyoruz.

• Yeni Okul’un değerler skalasında neler ön plana geçecek? Sürdürülebilir eğitimin belirleyici ilkeleri neler olmalı ve nasıl hayata geçirilmeli?

Eğitim ve toplumsal yaşam arasında karşılık bir ilişki söz konusudur. Her ne kadar toplumsal yaşamın inşa edilmesi eğitim üzerinden yapılsa da günümüzde tersi bir ilişki de söz konusu. Toplumsal hayatta meydana gelen değişimler eğitim sisteminin de yenilenmesi zorunluluğunu doğurmaktadır. Yeni Okulun değerler skalasına baktığımızda; öğrencilerin yönetimde daha çok söz sahibi olduğu, düşüncelerini ve görüşlerini özgür bir ortamda ifade edebilmeleri çok önemli. Ayrıca öğrencilerimizin öz değerlendirme kapasitelerini güçlendirmek, onlara öğrenecekleri konuları seçmede daha fazla özgürlük vermek, kendilerini öğrenme konusunda özgür hissetmelerini sağlamak temel amaçlarımızdan olmalıdır. Bunun için de okul iklimini ön yargısız, tarafsızlığı koruyacak şekilde materyallerle donatmak ve bu alanları öğrencilerin öğrenme tarzlarının farklı olduğunu unutmadan düzenlememiz gerekir. Bunun sürdürülebilir olması için eğitim yöneticilerimizin ve öğretmenlerimizin demokratik yaşam biçimini özümsemiş, vizyon sahibi, yeniliklere açık ve kendini sürekli geliştiren ve toplumsal düzeyde meydana gelen değişimleri yakından takip eden bir yapıda olmaları gerekir.

• Beceri temelli eğitim yeni eğitim modelinin temellerinden biri olarak karşımıza çıkıyor. Bu çerçevede Yeni Okul’un beceri kriterleri neler olacak?

Yeni eğitim modelinin gerektirdiği yetkinliklere ya da becerilere baktığımızda değişen dünya ve bilgi çağıyla birlikte öğrencilerden sadece akademik başarısı yüksek bireyler olarak değil, 21. yüzyıl becerileri olarak tanımlanan üst düzey becerilere sahip, okuduğunu anlama, eleştirel düşünme, karar verme, sorumluluk alma, problem çözme ve benzeri yetkinliklere sahip bireyler olmaları beklenmektedir. Bu nedenle eğitim yöneticilerinin öğrenme ortamlarını tasarlarken ve uygulayacakları programları oluştururken disiplinler arası bir yaklaşımla öğrencilerini araştıran, sorgulayan, bugün aldıkları eğitimle geleceği inşa eden bir eğitim felsefesiyle yetiştirmeleri gerekmektedir.

• Akademik başarı ile sosyal başarı arasındaki denge Yeni Okul’un kurgusunu nasıl etkileyecek?

Akademik başarıyı sosyal başarıdan farklı düşünmek ya da bir biriyle kıyaslamanın çok da doğru olmadığı kanısındayım. Sosyal alanlarda başarılı olan öğrencilerin akademik alanlarda da diğer öğrencilere göre çok daha başarılı olduğu birçok araştırmada ortaya konmuştur. Dolayısıyla bu alanları keskin çizgilerle birbirinden ayırmak doğru değildir. Yapılması gereken öğrencilerimizin yetenek ve ilgilerini ortaya çıkaracak rehberlik çalışmalarını hayata geçirerek onların bu ilgi ve yetenekleri doğrultusunda eğitim görmelerini sağlamak olmalıdır.

• Gelenek ve Gelecek, Yerel ve Evrensel arasındaki uyum Yeni Okul’da nasıl oluşturulacak?

Öncelikle geleneklerinden kopuk bir toplum geleceğini inşa edemez. Günümüz çağdaş insanını yetiştirirken geçmişini ve kültürünü bilen, insanlığa hizmet eden bireyler yetiştirmek en temel hedefimiz olmalıdır. Öte yandan öğrencilerimizin; teknolojik faktörlerle hızlı değişen dünyayı yakalamaları ve gelecekte söz sahibi olabilmeleri için; onların kendine güvenen, yönetimlerde insiyatif alabilen, girişimci, yeniliğe açık ve dinamik öğrenciler olarak yetiştirebilen Yeni Okul modelini oluşturmamız gerekir.

• Yeni Okul’da teknoloji uygulamalarının kapsam ve sınırları neler olmalı?

Bakıldığında bilgi ve iletişim teknolojilerinin özellikle son yıllarda baş döndürücü bir hızla geliştiğini ve etkisini hayatın tüm alanlarında gösterdiğini görüyoruz. Bu da öğrencilerimize yeni bilgi ve becerilerin kazandırılması gereğini ortaya koymaktadır. Çünkü değişen sadece teknolojiler değil aynı zamanda öğrencilerin bilgiyi elde etme yöntemleri ve öğrenme alışkanlıkları da değişmektedir. Bu bağlamda öğrenme ortamlarının ve ortaya konulan eğitim felsefesinin bu doğrultuda oluşturulması gerekmektedir. Bizler de uzun zamandır öğrencilerimizi mümkün olduğunca ezbere dayalı bilgi ile yüklenmiş bireyler olarak değil; kurumlarımızda sağladığımız teknoloji desteği ve öğrenci merkezli eğitim politikamızla öğrencilerimizin daha yaratıcı, yenilikçi, etkin iletişim kuran,  eleştirel düşünebilen ve teknolojiyi ihtiyaç duydukları bilgiye ulaşmak için etkin kullanabilen bireyler olarak yetişmelerini sağlıyoruz.

Atilla AKTAŞ

Vatan Eğitim Kurumları

Genel Müdür Yardımcısı

Bir kadının hayatın insan eliyle kurgulanmış hiçbir alanında avantajlı olduğunu sanmıyorum. Benim bulunduğum sektörde de durum farklı değil. Toplumsal hayat, dünyanın her yerinde olduğu gibi ülkemizde de erkek eliyle şekilleniyor. Bu da ister istemez, rekabetin doğasına erkek lehine bir anlayışın ve önyargının oluşmasına hizmet ediyor. Bunun birçok nedeni var ama basit bir örnekle bu ‘haksız’ rekabet ortamını açıklamaya çalışayım. Yöneticilik, ister istemez apaçık rekabetin ve zaman zaman mücadelelerin yaşandığı bir alan. Öte yandan uzun saatler mesai gerektiren bir pozisyon. Ancak kadının günlük hayatı, işinden ibaret değil ki!.. O hem evini çekip çeviren hem anne olan, bu vasfını ve sorumluluğunu ömür boyu sürdürmek zorunda olan birisi. Erkek yönetici, istisnalar dışında işinden evine döner, işin dışındaki hayatı annesi ya da eşi tarafından çoktan dizayn edilmiştir. Oysa kadının işi kadar önemli olan bir diğer uğraşı da işinden evine döndüğünde başlar. O ev denilen küçük fabrikada sayısız iş ve emek üretilir. Bu emeğin çok büyük bir bölümünden erkeğin haberi bile olmaz. Çalışan kadın bu işleri üretedursun, erkek çoktan aktif dinlenmeye geçmiştir. O geç gelecektir, arkadaşıyla buluşacaktır, yemeği o gün dışarıda yiyecektir. Ancak aynı saatlerde çalışan kadın, eviyle, çocuğuyla ilgilenmek, onların ihtiyaçlarını karşılamak durumundadır. Yıllar boyunca sosyal düzen böyle devam ediyorsa kadın yöneticinin ne gibi bir avantajı olabilir ki!.. Öte yandan hep yakınılan bir şeydir ve genellikle doğrudur da: Kadınlar daha az ücret alır… Kariyer yükselişinde daha büyük engellerle karşılaşır… İş ortamında hakkını savunma noktasında daha kırılgan davranışlar sergilerler. Ama yine de istisnai durum için bir parantez açmalıyım. Çok nadiren de olsa bütün bunların böyle ilerlemediği aileler, evler ve işyerleri de vardır.

Eğitim sektörünü tercih etme nedenleri neler?

Bu soruya kendi adıma cevap versem de eğitim sektöründe sayısız kadın öğretmen ve yöneticinin hislerine tercüman olurum diye düşünüyorum. Kadının bir anne ya da anne adayı olarak çocuklarla kurduğu dolaysız ilişki, eğitim sektöründeki varlık nedenini de açıklamaktadır. Kadınlar, eğiticiliği, öğretmenliği daha çok seviyorlar. Çünkü bu onların doğasına, şefkatli ve sabırlı yapısına daha uygun bir iş. Belki bir önceki soruya bir farklı cevap da olabilir bu durum. Kadınların çocuklarla kurduğu dolaysız, görece daha sevgi dolu ilişki, onların eğitim sektöründeki tek avantajı gibi görülebilir.

İş yaşamında ne türden zorluklar yaşadınız? Bu engelleri nasıl aştınız?

Uzun yıllardır aynı kurumda çalışıyorum. Bunun nedenlerinden biri de bana bir kadın yönetici olarak anlayışlı davranılması ve zaman zaman destek olunmasıdır. Ama her kurumda böyle olmadığını, kadın yöneticilerin iş hayatı dışındaki süreçleri yönetirken çok ciddi sorunlar yaşadığını, aile düzenlerinin bozulduğunu, çocuklarına ve ailenin diğer fertlerine ‘yeterince’ zaman ayıramadıklarını, bütün bunlar yüzünden birçok sıkıntı yaşayıp, suçlandıklarını ya da suçluluk duyduklarını biliyorum.

Eğitim sektöründe kadın yönetici sayısının artması için neler yapılmalı?

Kadının iş hayatındaki rolünün ve payının artması her şeyden önce ideolojik, siyasi ve sosyal tercihlerle ve kabullerle ilgilidir. Ülkemizde hala kızlarını okutup bir meslek sahibi yapmak istemeyen, annesini, eşini, kızkardeşini eve hapsetmek isteyen kesimler vardır ve bu kesimler öyle marijinal bir orandan ibaret değildir. Bu direnç kırılmadığı sürece sadece eğitim sektöründe değil, toplumsal hayatın hiçbir alanında kadınlar layığıyla yer alamazlar.

Teknolojinin yarattığı imkanlar kadınların iş yaşamını nasıl etkiliyor?

Sanırım teknoloji, kadının toplumsal hayattaki varlığına önemli katkıda bulundu.  Özellikle dijital teknoloji, iş ve üretim ortamını ofislere ve konforlu ortamlara taşıdı. Bu da kadınların o ortamlarda daha rahat meslek edinip çalışabilmesi, daha kolay iş talep edebilmesi anlamına geliyor. Bu anlamda teknoloji, çalışan kadınların önünü açtı diyebiliriz.

Diğer sektörlerle karşılaştırıldığında eğitim sektöründe yönetici olmanın zor ve kolay yanları neler?

Dışarıdan bakıldığında yönetici olmak daha az stresli bir iştir. Yöneticiler toplantı yaparlar, plan yaparlar, koordine ederler, yol gösterirler, karar alırlar. Üstelik yöneticilerin sahip oldukları ayrıcalıklar her çalışanı cezbeder.

Ama gerçekte durum dışarıdan göründüğü gibi değildir. Hangi kademede olursa olsun yöneticilik aynı anda birçok rolü üstlenmeyi gerektiren son derece stresli bir görevdir. Bir yönetici ne kadar sorumluluk alıp yükselirse, stresi de o kadar artar.

Eğitimden söz ettiğimizde ise çocuk ve gençlerin hayata hazırlanmasından söz ediyoruz. Kadın bunu zaten anne olarak yapıyor ve bu konuda tecrübeli. Öte yandan belki bu yatkınlık eğitim sektöründe kadını bir yönetici ve eğitmen olarak bir adım önde yapıyor. Öte yandan eğitim çok uzun vadeli ve müthiş sabır isteyen bir iş. Ben yine hayatın odağındaki kadının erkeğe nazaran daha sabırlı olduğunu, sabrın da eğitim sektöründe çok insani bir vasıf olduğunu biliyorum kıymetli bir şey olduğunu biliyorum.

Türkiye’de kadınların öncelikli sorunları hakkında ne düşünüyorsunuz? Bu bağlamda neler yapılmalı?

Kadınlarının en büyük sorunu, ‘Şiddet’. İkinci sırada ‘işsizlik’, üçüncü sırada “eşitsizlik” dördüncü sırada ise ‘eğitimsizlik’ geliyor.

Bugün, altı buçuk milyarı aşan dünya nüfusunun yarısı kadındır. Kadınlar, ne yazık ki sadece “kadın” olmaktan kaynaklı, sosyal, siyasal ve ekonomik olarak, her dönem ve pek çok toplumda, en dezavantajlı kesimlerinden birini oluşturuyorlar. Bu “dezavantajlılık” hali, “süreğen” olmasına karşın, kamuoyunun dikkatini ancak 8 Mart”larda kimi başlıklara çekmek mümkün olabiliyor. J

Toplumun bir kesiminde çalışan kadına dair bir önyargı var. Nedir o ön yargı? Kadının varlık nedenini evin dört duvarları içinde hapsetmek. Bunu el birliğiyle çözersek kadınlar diğer sorunların üstesinden kolayca gelecektir.